Zarówno wiosna i lato to piękne pory roku, a jednak coraz więcej osób ich nie lubi. Powód jest prosty: w tym okresie kwitnie mnóstwo roślin, których pyłek jest szkodliwy dla alergików. Warto więc wiedzieć, co i kiedy pyli, aby ochronić się przed dolegliwością nazywaną katarem siennym.
W kwietniu pyli przede wszystkim brzoza. Pyłek brzozy osiąga wówczas bardzo wysokie stężenia w powietrzu atmosferycznym – nawet ponad 1000 ziaren w 1 metrze sześciennym powietrza. Tymczasem objawy kliniczne alergii, takie jak kichanie, katar, świąd nosa i oczu oraz niedrożność nosa, występują, gdy w jednym metrze sześciennym powietrza pojawia się już około 80 ziaren. Dlatego alergeny pyłku brzozy stanowią duże zagrożenie dla osób uczulonych. W kwietniu pylą też inne drzewa: topola, grab, jesion, wierzba. Są one jednak mniej szkodliwe dla alergików.
Z kolei w maju nakładają się na siebie okresy pylenia drzew i roślin zielnych. Narażeni jesteśmy na alergeny pyłku dębu, a zwłaszcza buka, który jest na Pomorzu bardzo pospolity. Najwięcej jednak jest pyłków drzew iglastych: sosny i świerka. Na pewno każdy widział żółty nalot na karoseriach samochodów czy w kałużach po deszczu. To właśnie pyłek z drzew iglastych. Na szczęście niewiele osób ma na niego uczulenie.
W tym miesiącu intensywnie pylą też rośliny zielne. Okresy pylenia trawy, babki, pokrzywy czy szczawiu są bardzo długie i obejmują zwykle kilka miesięcy. W maju zaczynają kwitnąć trawy, które wywołują największe spustoszenie w organizmach alergików. U większości osób uczulonych na alergeny pyłku traw objawy chorobowe pojawiają się nie później niż pomiędzy Dniem Matki a Dniem Dziecka, a więc pod koniec maja. Czas, gdy w powietrzu wirują pyłki traw, jest długi i kończy się zwykle we wrześniu, przy czym zwarty okres pylenia tych roślin trwa od końca maja do połowy lipca.
Czerwiec to kolejny trudny dla alergików miesiąc. Na szczyt pylenia traw, który często wywołuje u osób uczulonych takie dolegliwości, jak nieżyt nosa i spojówek, a niekiedy prowadzi nawet do astmy oskrzelowej, nakłada się okres pylenia żyta, szczawiu, babki lancetowatej, pokrzywy i komosy. W niskim stężeniu obecne są także w powietrzu pyłki bzu czarnego i lipy. Z kolei na terenach rolniczych występują wówczas w bardzo dużym stężeniu pyłki rzepaku.
W lipcu pylą m.in. pokrzywa, trawy, komosa i lipa pospolita. Ich pyłki należą do tzw. alergenów wziewnych, które oddziałują głównie na układ oddechowy, rzadziej wywołują objawy skórne. W lipcu stan zdrowia alergików pogarszają także zarodniki grzybów mikroskopowych, które utrzymują się w powietrzu aż do września. Upalna pogoda i związana z nią sucha aura sprzyjają pyleniu roślin, w związku z tym lipiec to jeden z trudniejszych okresów dla uczulonych na pyłki roślin. Dlatego alergicy, którzy wybierają się na wakacje w lipcu, powinni prześledzić, gdzie i w jakim stężeniu pylą konkretne rośliny, by dobrze wybrać miejsce na wypoczynek. Należy także pamiętać, że intensywność pylenia poszczególnych roślin w różnych regionach Polski jest uzależniona m.in. od zmiennych warunków pogodowych i zmniejsza się np. pod wpływem opadów, dlatego poza kalendarzem pylenia warto śledzić także prognozę pogody.

Okresy pylenia niektórych roślin

leszczyna od połowy stycznia do końca marca
olcha od lutego do połowy kwietnia
    wierzba od marca do połowy maja
   topola od połowy marca do połowy maja
brzoza kwiecień do połowy maja
dąb od połowy kwietnia do końca maja
szczaw od połowy maja do połowy lipca
    trawy od połowy maja do końca lipca
pokrzywa od połowy maja do połowy września
  babka od połowy maja do połowy września
żyto od końca maja do drugiej dekady czerwca
   komosa od połowy czerwca do końca września
   bylica od lipca do września

Uczulenia na pyłki w żadnym wypadku nie wolno lekceważyć. Nieleczony katar sienny może wywołać zapalenie zatok oraz ucha środkowego i prowadzić do utraty słuchu. Alergiczny obrzęk krtani grozi nawet uduszeniem. Najlepszą metodą leczenia jest szczepionka, czyli podawanie pacjentowi coraz większych dawek alergenu, żeby nabrał na niego odporności. Szczepienie przeciw alergii na pyłki roślin trzeba rozpocząć przed okresem pylenia drzew i traw. Ostatnie wstrzyknięcie powinno nastąpić nie później niż trzy tygodnie przed początkiem pylenia rośliny, która uczula. Szczepienie trzeba powtarzać co rok, czasem przez kilka kolejnych lat.